ترازورب نام تجاری یک پانسمان فوم جاذب است که طبق اطلاعات سازنده، آلژینات سدیم هم دارد. فوم ترشح زخم را در خود نگه می‌دارد و آلژینات با ترشح ژل می‌شود؛ نتیجه، محیطی کمی مرطوب روی زخم و پوست کمتر خیس در اطراف است. جای این پانسمان روی زخم‌هایی است که ترشح قابل‌توجهی دارند، مثل زخم بستر، زخم وریدی و بعضی زخم‌های دیابتی و جراحی به کار می‌رود و بسته به ترشح، هر ۲ تا ۴ روز عوض می‌شود. روی زخم خشک و کم‌ترشح مناسب نیست.
پانسمان فوم آلژینات‌دار چیست؟
پانسمان فوم از اسفنج نرم پلی‌اورتان ساخته شده که مایع را در خود می‌کشد و یک بالشتک نرم روی زخم می‌سازد. آلژینات، که از جلبک دریایی گرفته می‌شود، وقتی خیس می‌شود، نرم و ژله‌ای می‌شود. ترکیب این دو، ظرفیت جذب را بیشتر می‌کند و سطح تماس با زخم را نرم نگه می‌دارد تا هنگام برداشتن به بافت تازه نچسبد. لایه‌ی رویی معمولاً جلوی نفوذ آب و آلودگی از بیرون را می‌گیرد.
برای چه زخم‌هایی؟
- زخم بستر مرحله‌ی دو و سه که پانسمانش زود خیس می‌شود
- زخم‌های وریدی (همراه با درمان فشاری)
- زخم‌های دیابتی پرترشح، به شرطی که فشار راه رفتن هم از روی زخم برداشته شده باشد
- زخم‌های جراحی باز با ترشح
- سوختگی‌های سطحی و نیمه‌عمیق با ترشح، طبق نظر درمانگر
روش استفاده
- زخم را با سرم شست‌وشو بشویید و پوست اطراف را آرام خشک کنید.
- پانسمان باید دور تا دور، کمی بیش از دو سانتی‌متر، از زخم بیرون بزند. اگر برش لازم است، طبق برگه‌ی سازنده و با قیچی تمیز.
- طرف تماس را روی زخم بگذارید و اگر پانسمان چسب ندارد، با باند یا پانسمان رویی ثابت کنید.
- وقتی ترشح به حدود دو سانتی‌متری لبه‌ی پانسمان رسید، یا پانسمان کثیف یا جدا شد، عوض کنید؛ معمولاً هر ۲ تا ۴ روز.
- اگر پوست اطراف خیس و سفید شده، یک کرم یا اسپری محافظ دور زخم بزنید و فاصله‌ی تعویض را کمتر کنید.
محدودیت‌ها و احتیاط‌ها
- زخم خشک یا کم‌ترشح: فوم آن را خشک‌تر می‌کند؛ هیدروژل یا هیدروکلوئید مناسب‌ترند.
- بافت مرده‌ی سیاه و خشک: اول باید برداشته یا نرم شود.
- عفونت: آلژینات به‌تنهایی ضدمیکروب نیست. ادعای «کاهش عفونت» درباره‌ی پانسمان‌های آلژینات معمولی را با احتیاط بپذیرید؛ زخم عفونی درمان جداگانه لازم دارد. ببینید درمان زخم عفونی.
- با آب‌اکسیژنه و ضدعفونی‌کننده‌های تند همراه نکنید.
پانسمان‌های فوم برندهای مختلفی دارند که از نظر جذب، چسب و سیلیکون با هم فرق دارند. مقایسه‌ی انواع پانسمان را در پانسمان نوین زخم و انتخاب پانسمان زخم بستر را در پانسمان زخم بستر نوشته‌ایم. این محصول در فروشگاه‌های تجهیزات پزشکی، از جمله فروشگاه مستر پانسمان، عرضه می‌شود.
پرسش‌های پرتکرار
ترازورب را هر چند روز عوض کنیم؟
معمولاً ۲ تا ۴ روز، یا هر وقت ترشح به نزدیک لبه رسید.
روی زخم دیابتی می‌شود گذاشت؟
اگر ترشح دارد، بله، به‌عنوان بخشی از درمان؛ ولی بدون برداشتن فشار از روی زخم، هیچ پانسمانی زخم دیابتی را نمی‌بندد.
زیر آن پماد بزنم؟
معمولاً لازم نیست. اگر درمانگر پمادی تجویز کرده، از او بپرسید با این پانسمان سازگار است یا نه.
منابع
- NICE ESMPB2: Chronic wounds, advanced wound dressings and antimicrobial dressings nice.org.uk
- Cochrane (Dumville و همکاران، ۲۰۱۳): Alginate dressings for healing diabetic foot ulcers cochranelibrary.com
